ਮੁਫ਼ਤ GST ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਮੇਕਰ (ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ)
ਕਿਸੇ ਗ਼ੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਸਪਲਾਇਰ ਤੋਂ ਮਾਲ ਜਾਂ ਸਰਵਿਸ ਖ਼ਰੀਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ’ਤੇ GST ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਭਰਨਾ ਹੈ? GST ਕਾਨੂੰਨ ਜੋ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਮੰਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਬਣਾਓ: ਤੁਹਾਡਾ GSTIN, ਸਪਲਾਇਰ, HSN ਜਾਂ SAC, ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਵਾਲਾ ਟੈਕਸ, ਅਤੇ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਦੀ ਯਾਦ। ਕੋਈ ਲੌਗਇਨ ਨਹੀਂ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਇੱਥੇ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਈਏ
- ਆਪਣੇ ਬਿਜ਼ਨਸ ਦੀ ਡਿਟੇਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਲਿਖੋ। ਇੱਥੇ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰ ਤੁਸੀਂ ਹੋ, ਅਤੇ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਡਾ GSTIN ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਿਖਦੇ ਹੀ ਸੇਵ ਕੀਤੇ ਬਿਜ਼ਨਸ ਦਿਸਦੇ ਹਨ; ਆਪਣੇ-ਆਪ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਭਰਦਾ।
- ਸਪਲਾਇਰ ਜੋੜੋ। ਜਿਸ ਗ਼ੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਫ਼ਰਮ ਤੋਂ ਖ਼ਰੀਦਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ, ਪਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜ। ਸੇਵ ਕੀਤੇ ਸਪਲਾਇਰ ਸੁਝਾਅ ਵਜੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
- ਮਾਲ ਜਾਂ ਸਰਵਿਸ ਮਿਲਣ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਲਿਖੋ। ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਉਸ ਤਾਰੀਖ਼ ਤੋਂ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਦੇਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੇਕਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਆਈਟਮ ਜੋੜੋ। ਵੇਰਵਾ, HSN ਜਾਂ SAC ਕੋਡ, ਮਾਤਰਾ, ਰੇਟ ਅਤੇ ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਹੇਠ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ GST ਰੇਟ। CGST + SGST ਜਾਂ IGST ਦੋਵਾਂ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਤੈਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਸੇਵ ਕਰੋ, ਫਿਰ ਪ੍ਰਿੰਟ / PDF ਜਾਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰੋ। ਪੇਜ ਉੱਤੇ "SELF INVOICE", "Reverse charge: Yes" ਅਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 31(3)(f) ਵਾਲਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨੋਟ ਛਪਦਾ ਹੈ।
- ਸਪਲਾਇਰ ਨੂੰ ਪੇਮੈਂਟ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ voucher.niveshsahayak.in ’ਤੇ ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਦੇ ਟਿੱਕ ਨਾਲ ਪੇਮੈਂਟ ਵਾਊਚਰ ਬਣਾਓ, ਅਤੇ GST ਆਪਣੀ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਰਿਟਰਨ ਵਿੱਚ ਕੈਸ਼ ਨਾਲ ਭਰੋ।
ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ
- ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ: ਟੈਕਸ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਿਖਦਾ ਹੈ, "Reverse charge: Yes" ਹਮੇਸ਼ਾ ਛਪਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 31(3)(f) ਵਾਲਾ ਨੋਟ ਆਪੇ ਜੁੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- GST ਦਾ ਹਿਸਾਬ: ਸਪਲਾਇਰ ਤੁਹਾਡੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ CGST + SGST, ਦੂਜੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ IGST, ਨਾਲ HSN ਜਾਂ SAC ਮੁਤਾਬਕ ਟੈਕਸ ਸਮਰੀ।
- 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ: ਮਾਲ ਮਿਲਣ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਲਿਖੋ, ਦੇਰ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਨੂੰ ਸੇਵ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਕਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਆਪਣੀ ਨੰਬਰ ਸੀਰੀਜ਼: SI/26-27/001 ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਸੇਲ ਇਨਵੌਇਸਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ, ਹਰ ਫ਼ਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਈਅਰ ਨਵੇਂ ਸਿਰਿਓਂ।
- ਟੈਕਸ ਦਾ ਸਟੇਟਸ: ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ "ਟੈਕਸ ਹਾਲੇ ਨਹੀਂ ਭਰਿਆ" ਜਾਂ "ਟੈਕਸ ਭਰ ਦਿੱਤਾ" ਮਾਰਕ ਕਰੋ ਤਾਂ ਜੋ ਰਿਟਰਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਾ ਛੁੱਟੇ।
- ਤੁਹਾਡੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ: ਸਕ੍ਰੀਨ ’ਤੇ 24 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ; ਛਪਿਆ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੇ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ ਅਤੇ ਟੈਕਸ ਅਫ਼ਸਰ ਲਈ।
ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਟਾ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ
ਜੋ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਦੇ ਹੋ ਉਹ ਇਸ ਡਿਵਾਈਸ ਦੇ ਇਸੇ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਅਕਾਊਂਟ ਨਹੀਂ, ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਕੁਝ ਅੱਪਲੋਡ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ, ਗਾਹਕ, ਸਪਲਾਇਰ ਅਤੇ ਆਈਟਮਾਂ my.niveshsahayak.in ਰਾਹੀਂ Nivesh Sahayak ਦੇ ਬਾਕੀ ਡਾਕੂਮੈਂਟ ਟੂਲਜ਼ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਨਵੌਇਸ ਜਾਂ ਕੋਟੇਸ਼ਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਸੇਵ ਕੀਤੀ ਡਿਟੇਲ ਇੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਝਾਅ ਵਜੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਗਾਈਡ
ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ
ਕੀ ਇਹ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਮੇਕਰ ਮੁਫ਼ਤ ਹੈ?
ਹਾਂ। ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਬਣਾਉਣਾ, ਸੇਵ ਕਰਨਾ, ਪ੍ਰਿੰਟ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਨਾ ਮੁਫ਼ਤ ਹੈ, ਬਿਨਾਂ ਲੌਗਇਨ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਦੇ।
ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਕੌਣ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ?
GST ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਗ਼ੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਸਪਲਾਇਰ ਤੋਂ ਖ਼ਰੀਦ ’ਤੇ ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਹੇਠ ਟੈਕਸ ਭਰਨਾ ਹੈ। ਗ਼ੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਬਿਜ਼ਨਸ ਇਹ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦਾ।
ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਦੀ ਸਮਾਂ ਹੱਦ ਕੀ ਹੈ?
ਮਾਲ ਜਾਂ ਸਰਵਿਸ ਮਿਲਣ ਤੋਂ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ (Rule 47A)। ਤਾਰੀਖ਼ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੇਕਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਵਾਲਾ GST ਇਨਪੁੱਟ ਟੈਕਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਨਾਲ ਭਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?
ਨਹੀਂ। ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਵਾਲਾ ਟੈਕਸ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਿਕ ਕੈਸ਼ ਲੈਜਰ ਰਾਹੀਂ ਕੈਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਭਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਭਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇਨਪੁੱਟ ਟੈਕਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਜੋਂ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਜੇ ਸਪਲਾਇਰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਨਹੀਂ। ਰਜਿਸਟਰਡ ਸਪਲਾਇਰ ਆਪਣਾ ਇਨਵੌਇਸ "reverse charge" ਲਿਖ ਕੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸੇ ’ਤੇ ਟੈਕਸ ਭਰਦੇ ਹੋ। ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਸਿਰਫ਼ ਗ਼ੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਸਪਲਾਇਰਾਂ ਲਈ ਹੈ।
ਕੀ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਲਈ ਈ-ਇਨਵੌਇਸ IRN ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
1 ਜਨਵਰੀ 2027 ਤੋਂ ਹਾਂ, ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਜ਼ਨਸ ਲਈ ਈ-ਇਨਵੌਇਸ ਬਣਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ (2017-18 ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਐਗਰੀਗੇਟ ਟਰਨਓਵਰ ₹5 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ): IRN ਲੈਣ ਲਈ ਸੈਲਫ਼ ਇਨਵੌਇਸ ਈ-ਇਨਵੌਇਸ ਪੋਰਟਲ ’ਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ (Notification 04/2026-Central Tax)। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਨਪੁੱਟ ਟੈਕਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਛੋਟੇ ਬਿਜ਼ਨਸਾਂ ਨੂੰ IRN ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਕੀ ਪੇਮੈਂਟ ਵਾਊਚਰ ਵੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਸਪਲਾਇਰ ਨੂੰ ਪੇਮੈਂਟ ਕਰਦੇ ਹੋ (ਸੈਕਸ਼ਨ 31(3)(g))। ਇਸ ਨੂੰ voucher.niveshsahayak.in ’ਤੇ ਰਿਵਰਸ ਚਾਰਜ ਦੇ ਟਿੱਕ ਨਾਲ ਬਣਾਓ।